Στη Βόρεια Εύβοια, όπου η ανασυγκρότηση μετά τις καταστροφικές πυρκαγιές και τις πλημμύρες αποτελεί ακόμη κεντρική αναπτυξιακή προτεραιότητα, η αδειοδότηση νέων εγκαταστάσεων αποθήκευσης ενέργειας προκαλεί ερωτήματα για την κατεύθυνση του χωρικού σχεδιασμού. Η συζήτηση δεν αφορά αποκλειστικά το αν η τεχνολογία των μπαταριών είναι χρήσιμη. Αφορά και το αν οι μεμονωμένες επενδύσεις εντάσσονται σε μια συνεκτική στρατηγική για τον τόπο.
Η υπόθεση ήρθε στο προσκήνιο τον Απρίλιο του 2026 μέσω κοινοβουλευτικής παρέμβασης, η οποία αναφέρθηκε σε σειρά περιβαλλοντικών εγκρίσεων στον Δήμο Ιστιαίας–Αιδηψού.
Οι περιοχές που αναφέρονται στην κοινοβουλευτική παρέμβαση
Σύμφωνα με δημοσίευμα της Ευβοϊκής Γνώμης στις 11 Απριλίου 2026, η βουλευτής Εύβοιας Κατερίνα Καζάνη κατέθεσε ερώτηση προς το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας για διαδοχικές αδειοδοτήσεις σταθμών ηλεκτρικής και ηλεκτροχημικής αποθήκευσης στον Δήμο Ιστιαίας–Αιδηψού.
Στην παρέμβαση αναφέρονται οι περιοχές Καμάρια, Βουτάς, Ιστιαία, Αιδηψός και Ασμήνιο. Η βουλευτής ζήτησε να αποσαφηνιστεί ο συνολικός σχεδιασμός και τα κριτήρια με τα οποία προωθούνται οι εγκαταστάσεις.
Οι αναφερόμενες αδειοδοτήσεις δεν σημαίνουν αυτομάτως ότι όλα τα έργα κατασκευάζονται ή λειτουργούν. Δεν έχει ολοκληρωθεί εδώ ανεξάρτητη αντιπαραβολή κάθε σχετικού φακέλου με το Ηλεκτρονικό Περιβαλλοντικό Μητρώο. Για τον λόγο αυτόν, το άρθρο αποδίδει τις συγκεκριμένες πληροφορίες στην κοινοβουλευτική παρέμβαση και δεν παρουσιάζει ενιαίο αριθμό ήδη λειτουργούντων σταθμών.
Γιατί η χωροθέτηση έχει ιδιαίτερο βάρος στη Βόρεια Εύβοια
Οι πυρκαγιές του 2021 και οι επακόλουθες πλημμυρικές καταστροφές ανέδειξαν την ευαλωτότητα του φυσικού περιβάλλοντος, των τοπικών οικονομιών και των υποδομών. Η περιοχή βρέθηκε στο επίκεντρο σχεδίων ανασυγκρότησης που περιλαμβάνουν περιβαλλοντική αποκατάσταση, πρωτογενή παραγωγή, τουρισμό, κοινωνική συνοχή και νέες αναπτυξιακές ευκαιρίες.
Σε αυτό το πλαίσιο, κάθε νέα σημαντική χρήση γης οφείλει να αξιολογείται όχι μόνο ως αυτόνομο τεχνικό έργο, αλλά και σε σχέση με τις μακροχρόνιες προτεραιότητες της περιοχής.
Μια υποδομή αποθήκευσης μπορεί να ενισχύει το ηλεκτρικό σύστημα και να διευκολύνει τις ανανεώσιμες πηγές. Αυτό, όμως, δεν αρκεί ως απάντηση για τη συμβατότητα μιας συγκεκριμένης θέσης με την αγροτική δραστηριότητα, το τοπίο, τα δασικά οικοσυστήματα, τις χρήσεις γης ή τον σχεδιασμό πολιτικής προστασίας.
Η κοινοβουλευτική ερώτηση και τα αναπάντητα ζητήματα
Σύμφωνα με τη δημοσιευμένη παρουσίαση της ερώτησης, ζητούνται διευκρινίσεις για τον συνολικό χωροταξικό σχεδιασμό της περιοχής και για το ενδεχόμενο επανεξέτασης ή ανάκλησης αδειοδοτήσεων. Γίνεται επίσης αναφορά σε αντιδράσεις κατοίκων.
Μια κοινοβουλευτική ερώτηση αποτελεί τεκμήριο θεσμικής παρέμβασης, όχι απόδειξη ότι οι άδειες είναι παράνομες ή οι εγκαταστάσεις επικίνδυνες. Δεν έχει επιβεβαιωθεί για κάθε τοποθεσία ξεχωριστή οργανωμένη κινητοποίηση, ούτε υπάρχει τεκμηριωμένη συνολική εκτίμηση των πραγματικών επιπτώσεων όλων των σχεδίων.
Εξίσου σημαντική είναι η πλευρά των επενδύσεων: η αποθήκευση ηλεκτρικής ενέργειας μπορεί να συμβάλει στην εξισορρόπηση του δικτύου και στη διευκόλυνση της διείσδυσης ανανεώσιμης παραγωγής. Χρειάζεται όμως να αποσαφηνίζεται ποια ανάγκη εξυπηρετεί κάθε μονάδα, ποια είναι η σύνδεσή της με το δίκτυο και γιατί έχει επιλεγεί η συγκεκριμένη περιοχή.
Το πρόβλημα της κατακερματισμένης αξιολόγησης
Η πιο ουσιαστική αναπτυξιακή διάσταση δεν αφορά μία συγκεκριμένη μπαταρία. Αφορά τον κίνδυνο πολλά χωριστά αδειοδοτούμενα έργα να συγκροτούν μια νέα χωρική πραγματικότητα χωρίς να υπάρχει αντίστοιχα προσβάσιμη συνολική εικόνα.
Ένα ολοκληρωμένο εργαλείο δημόσιου σχεδιασμού θα έπρεπε να επιτρέπει στους κατοίκους, στην αυτοδιοίκηση και στους επενδυτές να βλέπουν συγκεντρωτικά:
- τις θέσεις όλων των προτεινόμενων, εγκεκριμένων και λειτουργούντων ενεργειακών έργων,
- το στάδιο αδειοδότησης και τα πραγματικά χαρακτηριστικά τους,
- τις υφιστάμενες και μελλοντικές χρήσεις γης,
- τις περιοχές περιβαλλοντικής αποκατάστασης και υψηλής τρωτότητας,
- τους περιορισμούς υποδομών, τις προσβάσεις και τις απαιτήσεις πυροπροστασίας.
Χωρίς τέτοια εικόνα, ο δημόσιος διάλογος περιορίζεται συχνά σε διάσπαρτες ανακοινώσεις έργων, μελέτες και αποφάσεις που δύσκολα συνδέονται μεταξύ τους.
Η ανασυγκρότηση ως κριτήριο και όχι ως σύνθημα
Η ανασυγκρότηση της Βόρειας Εύβοιας προϋποθέτει συνδυασμό επενδύσεων, περιβαλλοντικής αποκατάστασης και ενίσχυσης της τοπικής οικονομίας. Δεν σημαίνει αποκλεισμό κάθε νέας υποδομής. Σημαίνει, όμως, ότι ο σχεδιασμός οφείλει να αξιολογεί πώς κάθε νέα δραστηριότητα υπηρετεί ή επηρεάζει το συνολικό μέλλον της περιοχής.
Αυτό είναι το ουσιαστικό ερώτημα που θέτουν οι εξελίξεις στον Δήμο Ιστιαίας–Αιδηψού. Μπορεί η αποθήκευση ενέργειας να συνυπάρξει με την αναπτυξιακή αναγέννηση της Βόρειας Εύβοιας; Η απάντηση δεν μπορεί να δοθεί μόνο με ένα γενικό «ναι» ή «όχι». Χρειάζεται ανά έργο τεκμηρίωση, διαφάνεια, εξέταση εναλλακτικών και σύνδεση με μια ολοκληρωμένη τοποκεντρική στρατηγική.
Η περιφερειακή ανάπτυξη δεν προκύπτει από το άθροισμα ανεξάρτητων αδειών. Προκύπτει όταν οι επενδύσεις εντάσσονται σε έναν κοινό σχεδιασμό που λαμβάνει υπόψη τον τόπο, την κοινωνία και τη μακροχρόνια ανθεκτικότητά του.