Η συζήτηση για το δημογραφικό στην ελληνική περιφέρεια επικεντρώνεται συχνά στις θέσεις εργασίας και στα εισοδήματα. Η νέα έκθεση OECD Regions and Cities at a Glance 2026 προσθέτει μια άλλη διάσταση: τις δυνατότητες κοινωνικής ζωής και ένταξης που προσφέρει ένας τόπος στους νέους κατοίκους.
Ένα χάσμα πέρα από τους οικονομικούς δείκτες
Σύμφωνα με τη σύνοψη της έκθεσης, μεταξύ ατόμων κάτω των 35 ετών σε 46 χώρες-μέλη και υπό ένταξη του ΟΟΣΑ, 22% των νέων κατοίκων αγροτικών περιοχών δηλώνει δυσαρέσκεια για τις ευκαιρίες κοινωνικοποίησης, έναντι 15% στις πόλεις. Ο ΟΟΣΑ επισημαίνει ότι σε ορισμένες χώρες, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα, η απόσταση μεταξύ αγροτικών περιοχών και πόλεων ξεπερνά τις 20 ποσοστιαίες μονάδες.
Το στοιχείο δεν σημαίνει ότι κάθε ελληνική αγροτική περιοχή παρουσιάζει την ίδια εικόνα. Δείχνει όμως ότι η επιλογή παραμονής ενός νέου ανθρώπου επηρεάζεται από περισσότερους παράγοντες από την τιμή της κατοικίας ή την ύπαρξη μιας θέσης εργασίας.
Το πραγματικό περιεχόμενο του Right to Stay
Η δυνατότητα να παραμείνει κάποιος στον τόπο του προϋποθέτει πρόσβαση σε υπηρεσίες, κατάρτιση, μετακίνηση, πολιτισμό, αθλητισμό και χώρους συνάντησης. Σε πολλές μικρές κοινότητες τα ζητήματα αυτά συνδέονται μεταξύ τους: η περιορισμένη συγκοινωνία δυσκολεύει τη συμμετοχή σε δραστηριότητες, ενώ η απουσία κρίσιμων υποδομών περιορίζει την ελκυστικότητα του τόπου.
Από αυτή την άποψη, η τοπική ανάπτυξη χρειάζεται να αντιμετωπίζει την κοινωνική ζωή ως αναπτυξιακή προϋπόθεση και όχι ως συμπληρωματική δαπάνη. Οι επενδύσεις σε δημόσιους χώρους και διαδημοτικές υπηρεσίες αποκτούν μεγαλύτερη αξία όταν συνδέονται με την παραγωγή, την εκπαίδευση και την καθημερινότητα των νέων οικογενειών.
Η πρόκληση για τις περιφέρειες: Να διαθέτουν χωρικούς δείκτες ποιότητας ζωής μαζί με οικονομικούς δείκτες, ώστε οι παρεμβάσεις να απαντούν στις πραγματικές αιτίες μετακίνησης των νέων.
Πηγή: OECD Regions and Cities at a Glance 2026 — Executive Summary.